اقدامات او در راه مشروطيت مخصوصا اشعار و مقالات مؤثر او در روزنامه « صور اسرافيل » مورد توجه و تحسين است . دهقان معرب دهگان ، در سازمان عهد ساسانى ، رئيس قريه ، و عضو طبقهء سفلاى نجباى فئودال ايران . قدرت دهقانان در آن زمان ناشى از اين بود كه ارثا عهده‌دار ادارهء امور محلى بودند . اگرچه زمينى كه خود به عنوان ملك خانوادگى در آنجا زراعت مىكردند اغلب كوچك بود . دهقانان در تشكيلات جامعهء ساسانى طبقهء مهمى به شمار مىآمدند ، و در واقع نمايندگان دولت در مقابل زارعين بوده و وظيفهء اصلى آنها جمع‌آورى ماليات بود . دهيو ( Dahyu ) به معنى « كشور » از تقسيمات اجتماعى سياسى ايرانيان قديم . ديااكو - دياكو بنيانگذار پادشاهى دولت ماد كه در آغاز قرن هفتم و يا پايان قرن هشتم ق . م . دولت ماد را تأسيس نمود . وى در آغاز مردى دهقان بود و چون رفتار و كردارى نيك داشت و به عدالت در ميان مردمان داورى مىكرد ، مردم او را به پادشاهى برگزيدند . وى شهر همدان را به پايتختى خود اختيار كرد و در آن بر روى تپه‌اى هفت قلعهء تودرتو ساخت و هريك را به رنگ مخصوصى درآورد . دياكو پنجاه سال بر قوم خود پادشاهى كرد و در اين مدت به متحد ساختن طوايف پراكنده ماد پرداخت ، ولى چون آشوريان كه بر ايران تسلط داشتند از اتحاد اقوام ايرانى ناراضى بودند وى را از حكومت برداشته و او را به شام تبعيد كردند . ديااكو - ديوكس ( Diokes ) نخستين پادشاه مادها ، پسر فرورتيش كه مدت پنجاه و سه سال پادشاهى كرد . ( 655 - 708 ق . م . ) دياپتين ( Dyapty ) به كدخداى يك روستاى آباد در دوره اشكانيان اطلاق مىشده است . ديابكر ناحيه‌اى كه در قسمت شمالى الجزيره ، مشتمل بر سرزمينهاى طرفين رود دجله در زمان ملكشاه سلجوقى ، جزء امپراتورى سلاجقه گرديده و پس از مرگ وى تجزيه شد و سلسله‌هاى مستقلى از تركمانان بر نواحى مختلف آن فرمانروايى كردند و در حدود 368 ه . ق . به دست آل بويه افتاد . ديالمه كالويه : - اتابكان يزد ديالمه : - آل بويه ديالمهء اصفهان و همدان شاخه‌اى از سلسلهء آل بويه از شعبه ديالمهء رى كه در اصفهان و همدان از حدود سال 366 ه . ق . غالبا به طور مستقل و گاه در هريك از دو ولايت به طور جداگانه حكومت كرده‌اند . مؤسس واقعى اين دولت « ركن الدوله ديلمى » است كه بعد از وى پسرش « مؤيد الدوله ديلمى » امارت اصفهان و همدان يافت ، و بعد از او برادرش فخر الدولهء ديلمى ولايت او را نيز ضميمهء قلمرو خويش كرده و سپس به ترتيب